{"id":5005,"date":"2022-12-23T09:50:08","date_gmt":"2022-12-23T09:50:08","guid":{"rendered":"https:\/\/naszpowiat.info\/?p=5005"},"modified":"2022-12-27T07:58:47","modified_gmt":"2022-12-27T07:58:47","slug":"symbolika-swiat-bozego-narodzenia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/naszpowiat.info\/index.php\/2022\/12\/23\/symbolika-swiat-bozego-narodzenia\/","title":{"rendered":"Symbolika \u015bwi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia"},"content":{"rendered":"\n

\u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia to wyj\u0105tkowy czas pe\u0142en mi\u0142o\u015bci, rodzinnych spotka\u0144 i prezent\u00f3w. Du\u017ce znaczenie odrywaj\u0105 w nim symbole, tradycje i zwyczaje przekazywane i celebrowane od pokole\u0144. Co oznaczaj\u0105 i dlaczego na sta\u0142e wpisa\u0142y si\u0119 w tradycj\u0119 \u015bwi\u0105teczn\u0105?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Choinka to jedna z najwa\u017cniejszych i najpopularniejszych ozd\u00f3b bo\u017conarodzeniowych. Dawniej nazywana by\u0142o \u201ehailekrystem\u201d. Zwyczaj jej dekorowania przyszed\u0142 do Polski z Niemiec na prze\u0142omie XVIII i XIX wieku. Zanim znana nam choinka na sta\u0142e zago\u015bci\u0142a w polskich domach, w po\u0142udniowej cz\u0119\u015bci kraju \u2013 w pasie od Dolnego \u015al\u0105ska,  przez Beskidy, Podhale a\u017c do Lwowa zwyczajem by\u0142a choinka wisz\u0105ca pod sufitem, tzn. pod\u0142a\u017aniczka. Zwykle by\u0142 to \u015bci\u0119ty czubek jod\u0142y, \u015bwierku czy sosny, ozdabiany w\u0142asnor\u0119cznie wykonanymi dekoracjami lub owocami. Ozdoby, kt\u00f3rymi dekorujemy dzi\u015b choink\u0119 maj\u0105 wyj\u0105tkow\u0105 symbolik\u0119. Gwiazda umieszczana na samym szczycie symbolizuje Gwiazd\u0119 Betlejemsk\u0105, za kt\u00f3r\u0105 pod\u0105\u017cali Trzej Kr\u00f3lowie. Jab\u0142ka, kiedy\u015b obowi\u0105zkowa ozdoba choinkowa, to pami\u0105tka po rajskim jab\u0142uszku, zast\u0105piona dzisiaj przez czerwone bombki. Z\u0142ocone orzechy, wieszane kiedy\u015b na choinkach, to poga\u0144ski symbol dobrobytu i si\u0142y. \u015awiate\u0142ka to przyj\u015bcie na \u015bwiat Jezusa. <\/strong>Umieszczane pod choink\u0105 prezenty symbolizuj\u0105 dary, kt\u00f3re otrzyma\u0142 po narodzinach Jezus, a tak\u017ce obdarowywanie si\u0119 pierwszych wyznawc\u00f3w chrze\u015bcija\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n

Jemio\u0142a to kolejny obowi\u0105zkowy element na \u015bwi\u0105tecznym stole. Przez por\u0119 zakwitania, tj. okres przesilenia zimowego, uznawana jest za symbol ponownych narodzin. Jemio\u0142\u0119 zazwyczaj wiesza si\u0119 nad wigilijnym sto\u0142em, cz\u0119sto r\u00f3wnie\u017c zdobi si\u0119 ni\u0105 drzwi.  Wed\u0142ug tradycji ma ona przynie\u015b\u0107 domownikom szcz\u0119\u015bcie i pomy\u015blno\u015b\u0107<\/strong>.<\/strong> Ci jednak maj\u0105 za zadanie zawiesi\u0107 poka\u017an\u0105 ga\u0142\u0105zk\u0119 (najlepiej obro\u015bni\u0119t\u0105 w owoce) nad drzwiami wej\u015bciowymi do domu, nad sto\u0142em \u015bwi\u0105tecznym<\/strong> lub w kuchni. Aby magia krzewu zadzia\u0142a\u0142a, jemio\u0142a powinna si\u0119 pojawi\u0107 w domu nie tylko w odpowiednim miejscu, ale i czasie \u2013 dopiero w dzie\u0144 Wigilii<\/strong>. Nale\u017cy tak\u017ce poczeka\u0107, a\u017c uschnie i zachowa\u0107 j\u0105 do nast\u0119pnych \u015bwi\u0105t bo\u017conarodzeniowych<\/strong>.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wigilijny st\u00f3\u0142 \u2013 przykrywany jest bia\u0142ym obrusem, pod kt\u00f3ry wk\u0142adamy sianko – to symbol ub\u00f3stwa, w jakim na \u015bwiat przyszed\u0142 Jezus. Tym samym siankiem gospodarze zapewniaj\u0105 sobie dostatek i powodzenie na kolejny rok \u2013 to ju\u017c wierzenie poga\u0144skie.<\/p>\n\n\n\n

Ka\u017cda wieczerza wigilijna powinna sk\u0142ada\u0107 si\u0119 z dwunastu potraw. Dlaczego akurat dwana\u015bcie?<\/p>\n\n\n\n

Jest wiele teorii. Jedne \u017ar\u00f3d\u0142a g\u0142osz\u0105, i\u017c wywodzi si\u0119 to z tradycji ludowej. Czas oko\u0142o\u015bwi\u0105teczny to r\u00f3wnie\u017c moment przesilenia zimowego. Od tego momentu, ka\u017cdy kolejny dzie\u0144 staje si\u0119 coraz d\u0142u\u017cszy, a przyroda powoli budzi si\u0119 do \u017cycia. W zwi\u0105zku z tym, podczas uroczystej kolacji dzi\u0119kowano za ka\u017cdy miesi\u0105c minionego roku, kt\u00f3ry symbolizowa\u0142a jedna z potraw. Wszyscy musieli skosztowa\u0107 ka\u017cdej z 12 potraw, aby ka\u017cdy miesi\u0105c najbli\u017cszego roku by\u0142 udany. Ponadto, w\u015br\u00f3d potraw powinny znale\u017a\u0107 si\u0119 dary przyrody z czterech \u017ar\u00f3de\u0142: lasu, sadu, wody i pola. Wed\u0142ug tradycji chrze\u015bcija\u0144skiej 12 potraw ma symbolizowa\u0107 12 aposto\u0142\u00f3w. Co ciekawe, wiele lat temu liczba tradycyjnych potraw r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119  od siebie, w zale\u017cno\u015bci od zamo\u017cno\u015bci gospodarstwa domowego. Na wsi zwykle podawano siedem lub dziesi\u0119\u0107 potraw, szlachta jad\u0142a dziewi\u0119\u0107, a arystokracja mog\u0142a kosztowa\u0107  nawet 13 potraw. Ch\u0142opi mogli sobie pozwoli\u0107 na zdecydowanie mniej ni\u017c ludzie zamo\u017cni. Si\u00f3demka to symbol dni tygodnia, a dziesi\u0105tka to tradycyjna liczba ch\u00f3r\u00f3w anielskich. Zwyczaj podawania 12 potraw ostatecznie ukszta\u0142towa\u0142 si\u0119 na prze\u0142omie XIX i XX wieku.<\/p>\n